Ambitne budownictwo drewniane wymaga odpowiednich materiałów

Drewno stosuje się jako materiał budowlany od setek lat. Tam, gdzie wcześniej wiedza i kunszt mistrza budowlanego określały sposób wykorzystania drewna i tym samym podtrzymywały tradycje budownictwa drewnianego, dziś bezpieczeństwo konstrukcji, własności użytkowe i przeznaczenie decydują o wykorzystaniu naszych produktów. Poza wymogami związanymi ze statyką budowli uwzględnia się przede wszystkim takie elementy jak izolacyjność akustyczną, zabezpieczenie przed pożarem czy izolacyjność cieplną. Ogromną rolę pełnią również względy estetyczne i ekologiczne. Wymagane właściwości określone są w rozmaitych normach i porozumieniach.

Podstawy techniczne i najważniejsze normy

Porozumienie w zakresie litego drewna konstrukcyjnego / Porozumienie w zakresie belek duo i trio
Stowarzyszenie nadzorujące KVH® (niem. Überwachungsgemeinschaft KVH®) i Związki Cieśli Niemieckich (niem. Bund Deutscher Zimmermeister), 2003-11

DIN 4074-1
Sortowanie drewna według wytrzymałości

DIN 1052-1/A1
Budowle drewniane. Obliczenia i wykonanie, 2004-08

DIN 68140-1
Łączenie drewna na wpusty klinowe, 1998-2

DIN 68800
Ochrona drewna, część 2: Profilaktyczne działania budowlane, część 3: Profilaktyczna chemiczna ochrona drewna, 1990-4

DIN 18334/VOB/ATV
Zlecanie i kontraktowanie robót budowlanych – część C: Ogólne techniczne warunki umów o roboty budowlane (ATV) 2005-01

DIN EN 388
Drewno budowlane na konstrukcje nośne, klasy wytrzymałości, 2003-09

Pełną listę regulacji znajdziesz w informacjach technicznych.

Własności statyczne drewnianych elementów nośnych należy obliczać zgodnie z DIN 1052. Określone tam własności materiału, jak np. współczynnik sprężystości podłużnej czy dopuszczalne naprężenia dotyczą wyłącznie tarcicy iglastej, sortowanej zgodnie z DIN 4074-1. Norma ta określa właściwości, jakie musi posiadać tarcica iglasta, by można było określić jej własności statyczne. Właściwości te to:

oblina, szerokość przyrostów rocznych, nachylenie włókien, pęknięcia, przebarwienia, ślady owadów itd.

W przypadku sortowania wizualnego norma DIN 4074-1 rozróżnia następujące klasy:

S 7       tarcica o niewielkiej wytrzymałości

S 10      tarcica o przeciętnej wytrzymałości

S 13     tarcica o ponadprzeciętnej wytrzymałości

Drewniane elementy konstrukcyjne oferowane pod marką rettenmeier Zunftholz^® posiadają klasę S 10 TS, przy czym TS oznacza drewno suche.

Poza wymienionymi wyżej własnościami istnieją również „zwiększone wymagania“ w stosunku do tarcicy, zdefiniowane w porozumieniach. I tak np. – inaczej niż stanowi norma DIN 4074-1 - niedopuszczalna jest sinica drewna w przypadku stosowania konstrukcyjnego drewna litego oraz drewna klejonego stosowanego w miejscach widocznych.

Istotną cechą mającą wpływ na wygląd drewna są występujące pęknięcia. Mimo że w większości wypadków (pęknięcia powstałe w wyniku schnięcia) nie mają wpływu na wytrzymałość statyczną, to są dość często przedmiotem reklamacji. Projektanci i inwestorzy stosują widoczne produkty drewniane jako elementy kształtowania przestrzeni. Tym samym postrzegają duże pęknięcia jako wadę wyglądu. W zakresie zminimalizowania pęknięć powstających w wyniku schnięcia decydującą rolę odgrywa obok suszenia komorowego sposób tarcia. Obecnie standardem jest przynajmniej jedno tarcie powodujące przerwanie rdzenia. Porozumienia określają również zwiększone wymagania w zakresie wyglądu litego drewna konstrukcyjnego i drewna klejonego niż ma to miejsce w przypadku normy.

Tabelaryczne zestawienie własności sortowania litego drewna konstrukcyjnego i drewna klejonego znajdziesz w informacjach technicznych.

Norma DIN 68800-2 umożliwia rezygnację z chemicznej ochrony drewna, w szczególności w budownictwie mieszkaniowym. By jednak móc skorzystać z tej alternatywy, poszczególne elementy budowlane muszą być zakwalifikowane do klasy zagrożenia GK 0.

Badania będących przedmiotem reklamacji szkód budowlanych wykazały, że wiele z tych szkód wynika ze zbyt wysokiej wilgotności drewna. Dlatego też obowiązuje zasada, iż:

• drewno montuje się i utrzymuje w stanie suchym;
• należy wykluczyć wzgl. utrzymywać na kontrolowanym poziomie aktywność insektów.

W zakresie konstrukcyjnej ochrony drewna należy zadbać również o to, by wysuszone drewno było zabezpieczone przed wilgocią także w czasie transportu i składowania na miejscu budowy.

Także wybór drewna daje projektantowi możliwość wykorzystania szczególnej ochrony. Mianowicie drewna o twardzieli zabarwionej (np. daglezja) wykazują podwyższoną odporność na działanie grzybów i z tego względu stosowane są bardzo często jako podwalina ściany zewnętrznej. Jeśli zatem nie mamy do czynienia z większym obciążeniem wilgocią niż w przypadku pozostałej powierzchni ściany, to można zastosować drewno klasy GK 0 i tym samym zrezygnować z ochrony chemicznej.

Nawet łaty i deskowania mogą się obejść bez chemicznej ochrony drewna, jeśli pusta przestrzeń między pokryciem zewnętrznym a pokryciem dachu jest wentylowana. Dzięki temu istnieje możliwość odprowadzania zbierającej się wilgoci i zapobieżenia ewentualnej grzybicy. Ze względu na stosunkowo niewielki przekrój tych elementów nie należy obawiać się działania insektów.

Jeśli zatem spełnione są przesłanki do rezygnacji z chemicznej ochrony drewna, to ze względów zdrowotnych i ekologicznych należy z niej zrezygnować.

Konstrukcja z drewna nie obciążonego środkami chemicznymi pozwala utrzymać zdrowy klimat w pomieszczeniu, a po wykorzystaniu na budowie umożliwia jego ponowne wykorzystanie w charakterze materiału budowlanego lub palnego.